Kuzey Ren-Vestfalya’da (NRW) 2030’da tamamlanması hedeflenen linyit kömüründen çıkış takvimi, yeni gaz santrallerinin devreye girme sürecindeki gecikmeler nedeniyle yeniden tartışmaya açıldı. Enerji uzmanları, kömür santrallerinin kapanmasıyla yeni kapasitenin hazır hâle gelmesi arasında oluşabilecek boşluğun 2030-2032 döneminde elektrik arzını zorlayabileceği ve fiyatlar üzerinde baskı yaratabileceği uyarısında bulunuyor.
WDR ile Kölner Stadt-Anzeiger’in 7 Kasım tarihli ortak araştırmasına göre, planlanan gaz santrallerinin bir bölümünün kömürden çıkışın ardından devreye girmesi bekleniyor. RWI enerji ekonomisti Manuel Frondel, yeterli yedek üretim kapasitesi hazır olmadan kömür santrallerinin kapatılmasının arz güvenliği ve elektrik fiyatları açısından risk oluşturabileceğini belirtti. Bochumlu enerji ekonomisti Andreas Löschel de özellikle 2030/2031 ve 2031/2032 kışlarında, yeni santraller zamanında tamamlanamazsa geçici kapasite sıkıntısı yaşanabileceği değerlendirmesini yaptı.
NRW’de üç yeni santral projesine kapasite desteği
Federal Ağ Ajansının (Bundesnetzagentur) 3 Kasım’da açıkladığı ilk uzun vadeli kapasite ihalesinde 11 projeye toplam yaklaşık 5 bin 160 megavatlık kapasite için destek verildi. Bunun yaklaşık 2 bin 118 megavatlık bölümü, üç proje üzerinden NRW’deki tesislere ayrıldı. Projelerin Voerde, Weisweiler ve Werne’de kurulması planlanıyor. Düzenlemenin amacı, rüzgâr ve güneş üretiminin düşük kaldığı dönemlerde elektrik sistemine hızlı biçimde devreye girebilecek kapasite sağlamak.
Ancak bu karar, santrallerin tamamının hemen inşa edildiği veya 2030’a kadar kesin olarak devreye gireceği anlamına gelmiyor. WDR’nin aktardığına göre RWE, Weisweiler’deki ilk tesisin 2030’da çalışmaya başlayabileceğini öngörüyor. Buna karşılık uzmanlar, bütün projelerin takvime yetişmemesi hâlinde kömürden çıkış ile yeni kapasitenin devreye girmesi arasında yaklaşık 19 aylık bir boşluk oluşabileceğine dikkat çekiyor.
Kömürden çıkış değerlendirmesi 2027’ye kalabilir
NRW’deki 2030 hedefi, elektrik arz güvenliğinin korunması şartına bağlı. Federal hükümetin kömürden çıkış takvimini yeniden değerlendirmesi için hazırlaması gereken raporun ise geciktiği bildiriliyor. WDR’nin haberine göre Federal Ekonomi Bakanlığı, yeni gaz ve hidrojen santrallerine ilişkin ihale sonuçlarının görülmesinin ardından daha sağlıklı bir değerlendirme yapılabileceğini belirtiyor. Raporun 2027’nin ilk yarısında açıklanması bekleniyor; bu takvim, NRW’de nisan sonunda yapılması planlanan eyalet seçimlerinden sonraya sarkabilir.
Köln Üniversitesi Enerji Ekonomisi Enstitüsünün (EWI) hesaplamalarında, erken kömürden çıkış senaryosunda aşırı hava koşullarının yaşandığı dönemler için teorik kapasite açığının 16 gigavata kadar çıkabileceği belirtiliyor. Bu rakam kesinleşmiş bir elektrik kesintisi tahmini değil; şebeke yatırımları, hava koşulları, depolama kapasitesi ve yeni santrallerin zamanında tamamlanması gibi varsayımlara bağlı bir senaryo.
Haneler ve sanayi açısından ne anlama geliyor?
NRW, Almanya’nın sanayi üretiminde önemli bir paya sahip. Elektrik arzının güvenilirliği ve üretim maliyetleri, eyaletteki işletmelerin yanı sıra haneleri de yakından ilgilendiriyor. Türkiye kökenli çalışanların yoğun olduğu sanayi ve hizmet sektörleri de enerji maliyetlerindeki olası artışlardan dolaylı biçimde etkilenebilir. Bununla birlikte mevcut açıklamalar, bütün tüketicilerin elektrik faturalarının belirli bir oranda artacağı veya yakın dönemde elektrik kesintisi yaşanacağı anlamına gelmiyor.
Uzmanların uyarısı, NRW’nin kömürden çıkış hedefinin yeni üretim kapasitesi, şebeke yatırımları ve depolama imkânlarıyla eş zamanlı yürütülmesi gerektiğine işaret ediyor. Federal hükümetin değerlendirme raporu ve ikinci kapasite ihalesinin sonuçları, 2030 takviminin korunup korunamayacağı konusunda belirleyici olacak.


