Grönland Parlamentosu, ABD ve Danimarka arasında Arktik ve Kuzey Atlantik’te güvenlik işbirliğini genişletmeyi öngören anlaşmayı 16 kabul, sıfır ret ve 7 çekimser oyla onayladı. Metnin yürürlüğe girmesi için Danimarka Krallığı’ndaki parlamenter süreçlerin de tamamlanması gerekiyor.
Associated Press’in aktardığına göre anlaşma, ABD’nin adadaki askeri varlığını artırmasına ve yeni üsler kurmasına zemin hazırlayabilecek. Düzenleme, Grönland’ın Danimarka Krallığı içindeki özerk statüsünü değiştirmiyor; ada ileride bağımsızlık kararı alsa da anlaşmanın geçerli kalması öngörülüyor.
Trump’ın Grönland çıkışlarının ardından
ABD Başkanı Donald Trump, son aylarda Grönland üzerinde kontrol sağlama isteğini gündeme getirmiş ve askeri seçeneği dışlamamıştı. Anlaşma, Trump, Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ve Grönland Başbakanı Jens-Frederik Nielsen tarafından eylülde Birleşmiş Milletler Genel Kurulu marjında imzalanmıştı.
Oylamanın ardından açıklama yapan Nielsen, uluslararası işbirliğine açık olduklarını ancak bunun Grönland halkının, ülkenin ve haklarının korunması şartıyla yürütülmesi gerektiğini vurguladı.
Yerel ekonomiye katkı tartışması
Anlaşma, ABD askeri üslerinin kurulması, işletilmesi veya sökülmesiyle bağlantılı mal ve hizmet alımlarında mümkün olduğu ölçüde Grönlandlı şirketlerin tercih edilmesini öngörüyor. Buna karşın bazı yerel yöneticiler, düzenlemenin ada halkına somut ekonomik fayda sağlayıp sağlamayacağı konusunda kuşku dile getiriyor.
Danimarka parlamentosunun anlaşmayı bu ay içinde ele alması bekleniyor. Gerekli parlamenter süreçler tamamlanmadan güvenlik anlaşması yürürlüğe girmeyecek.
Kaynak: Associated Press, The Washington Post. Fotoğraf: Bogomil Shopov / Unsplash (Nuuk yakınlarından temsili görüntü).
